Gdzie zamontować czujniki dymu i czadu w domu?

Bezpieczeństwo przeciwpożarowe we własnych czterech kątach zależy od dwóch czynników: certyfikowanego urządzenia i jego poprawnej lokalizacji. Nieprawidłowy montaż może sprawić, że nawet najlepszy czujnik zareaguje zbyt późno, by zasygnalizować konieczność ewakuacji.
W poradniku wyjaśniamy, jak poprawnie rozmieścić czujniki Ei Electronics, opierając się na instrukcjach technicznych i wymogach prawnych. Dowiedz się więcej, zadbaj o siebie i najbliższych.

Co musisz wiedzieć na start?

Dym i tlenek węgla zachowują się w pomieszczeniach inaczej. Dym w początkowej fazie pożaru jest gorący i unosi się bezpośrednio pod sufit. Tlenek węgla (czad) ma gęstość zbliżoną do powietrza i szybko miesza się z nim w pomieszczeniu. Dlatego lokalizacja czujnika zależy od rodzaju zagrożenia, które ma wykrywać.

Zasady montażu czujników dymu (np. Ei650)

Czujniki dymu, takie jak model Ei650, powinny być instalowane przede wszystkim na drogach ewakuacyjnych i w sypialniach.

• Lokalizacja: Najlepszym miejscem jest środek sufitu, skąd czujnik ma najbliżej do każdego punktu w pomieszczeniu.
• Odległości: Urządzenie musi znajdować się co najmniej 30 cm od ścian, opraw oświetleniowych i innych przeszkód.
• Dachy skośne: Na sufitach dwuspadowych czujniki montuj w obszarze do 90 cm od najwyższego punktu, przy zachowaniu min. 10 cm odległości od kalenicy.
• Sufity o niewielkiej wytrzymałości: Jeśli montaż na suficie jest niemożliwy (np. sufity napinane), zainstaluj urządzenie na ścianie bocznej, 30–50 cm poniżej sufitu.

Zasady montażu czujników tlenku węgla (np. Ei208 i Ei208D)

W przypadku czujników serii Ei208, lokalizacja zależy od obecności źródła spalania paliwa w pomieszczeniu.

• Pomieszczenie z urządzeniem grzewczym: Czujnik powinien znajdować się w odległości poziomej od 1 do 3 metrów od źródła (np. kotła, kominka).
• Montaż na suficie: Czujnik musi być oddalony o co najmniej 300 mm od każdej ściany czy oprawy.
• Montaż na ścianie: Jeśli czujnik na ścianie powinien znajdować się powyżej wysokości drzwi i okien, ale minimum 150 mm pod sufitem.
• Sypialnie bez źródła paliwa: zainstaluj urządzenie na wysokości poziomu oddychania domowników.

Najczęstsze błędy montażowe

• Martwe strefy: Montaż w narożnikach (poniżej 300 mm od styku ściany i sufitu), gdzie powietrze stoi w miejscu i dym dociera z dużym opóźnieniem.
• Przeciągi: Lokalizacja bezpośrednio przy oknach, wentylatorach lub nawiewach klimatyzacji, które mogą „odpychać” dym od czujnika.
• Montaż zbyt blisko źródła ciepła (np. kotła, kuchenki czy kominka).
• Montaż zbyt daleko od źródła pożaru
  
  Czujniki dymu muszą być zamontowane nie dalej niż 7,5 od krawędzi ściany i nie dalej niż 15 m od siebie nawzajem (czujnik wykrywa dym jedynie w promieniu 7,5 m od niego). 

Czujniki tlenku węgla muszą być zamontowane nie dalej niż 3 m od potencjalnego źródła zagrożenia. W przeciwnym razie wykryją tlenek węgla za późno.

• Zasłanianie: Umieszczanie urządzeń za szafami, zasłonami lub meblami.
• Montaż czujniku w kuchni lub garażu – para wodna, opary z gotowania, spaliny pojazdów, zmienne warunki środowiskowe (np. wysoka wilgotność/zapylenie) mogą zakłócać prawidłowe działanie urządzenia i powodować niepożądane  alarmy.

Zasady montażu w zależności od typu budynku

• Domy piętrowe: Należy zainstalować co najmniej jeden czujnik dymu na każdym piętrze, najlepiej w korytarzu w sąsiedztwie sypialni.
• Mieszkania (kawalerki): należy unikać montażu bezpośrednio nad kuchenką lub w jej bezpośrednim sąsiedztwie.
• Kotłownie i magazyny pelletu: W przypadku rzadko odwiedzanych kotłowni, rozważ instalację dodatkowego czujnika tlenku węgla poza pomieszczeniem, aby alarm był lepiej słyszalny. Przy magazynach pelletu czujnik zamontuj na zewnątrz składowiska, przy drzwiach wejściowych.

Zgodnie z zaleceniami Państwowej Straży Pożarnej i Ei Electronics, system ochrony dzielimy na:

1. Ochrona podstawowa: Czujniki dymu na drogach ewakuacyjnych (na korytarzach) na każdej kondygnacji i w pobliżu  sypialni oraz czujnik CO przy źródle spalania.
2. Ochrona optymalna: Dodatkowe czujniki dymu w salonach, sypialniach i pokojach dziecięcych oraz czujniki CO w każdym pomieszczeniu, gdzie domownicy spędzają dużo czasu.

Prawidłowy montaż to gwarancja, że czujnik zareaguje w porę. Od 23 grudnia 2024 r. polskie przepisy nakładają obowiązek posiadania czujników w nowym budownictwie, a do 2030 r. wymóg ten obejmie wszystkie istniejące lokale mieszkalne. Pamiętaj o regularnym testowaniu urządzeń przyciskiem raz w miesiącu.